Home ReviewsLuminous Gold JOY DIVISION – Unknown Pleasures (Factory Records 1979)

JOY DIVISION – Unknown Pleasures (Factory Records 1979)

by Rudi De Bleser

Unknown Pleasures is het debuutalbum van de Britse groep Joy Division. Het hele album is in april 1979 in een week opgenomen onder leiding van producer Martin Hannett.

Wie het verhaal van Ian Curtis en Joy Division wil kennen kijkt best naar Control van Anton Corbijn. Die film is gebaseerd op het boek Touching From A Distance van Ian Curtis’ echtgenote Deborah Woodruff uit 1996. Niettemin is het een lichtjes geïdealiseerde versie geworden waarin Curtis als een onbegrepen epilepticus en romantische kunstenaar wordt getoond. Dat was hij ook natuurlijk, maar het boek geeft een meer genuanceerd beeld. Anderzijds wordt de versie van Deborah dan weer in twijfel getrokken door onze landgenote Annik Honoré, de vriendin van Curtis in die tijd.

Tony Wilson bekostigde de plaat. Het was de eerste lp van zijn platenmaatschappij Factory Manchester. Het label bracht muziek uit van Joy Division, New Order, The Durutti Column, Happy Mondays, James en OMD. Dat verhaal zie je dan weer in de film 24 Hour Party People. Het meest bekende buitenlands filiaal was het in Brussel gevestigde Factory Benelux. Annik Honoré werkte zowel voor Factory als voor de programmatie van concertzaal Plan K in Anderlecht. Joy division speelde daar op 16 oktober 1979 en 17 januari 1980. Ook Tuxedomoon en The Birthday Party passeerden er met gedenkwaardige optredens.

Op 18 mei 1980 benam Ian Curtis zichzelf van het even, twee maanden voor zijn 24ste verjaardag. Annik werd in de Britse pers opgevoerd als de duivelse minnares die mee verantwoordelijk was voor de breuk tussen Ian en zijn echtgenote Deborah en zijn fatale innerlijke verscheurdheid.

Unknown Pleasures werd opgenomen in de Strawberry Studios in Stockport. De sessies werden geleid door Martin Hannett, die de rauwe sound van de band aanvulde met galm, echo en tapeloops. Velen, waaronder de bandleden zelf, vinden dat Hannett serieus overdreef en de sound te veel naar zijn hand heeft gezet.

Het album wordt om verschillende redenen als een mijlpaal beschouwd. In de eerste plaats vanwege de muziek, maar ook vanwege de ingrijpende productie en het hoesontwerp van Peter Saville. Die was dan weer aangenaam verrast door de manier waarop het onderkoelde geluid en de minimalistische hoes bij elkaar bleken te passen.

De plaat werd lovend onthaald. Ze was echter in beperkte oplage uitgebracht en moeilijk verkrijgbaar. Pas met de release van Transmission kwam de verkoop op gang, hoewel die single dan weer niet op het album staat. Alle Factory releases zijn pareltjes van grafische vormgeving, dus dat is meteen al de beste reden om er de vinyl versie van te kopen.

Op de definitieve dubbel cd uitgave van 2007 (London Records) is een registratie van een concert van juli 79 toegevoegd waarop je toch eenzelfde massieve rauwe sound hoort. Soms echt niet te harden, vooral als ze met digitale effecten gaan spelen. Maar alleen al om de frenetieke versie van Tranmission absoluut de moeite om eens te checken. De studio opname is veel meer gepolijst en heeft enkele artistieke filmische pretenties, maar de essentie is dezelfde.

Pas met latere singles is de sound wat lichter verteerbaar geworden, hoewel de sfeer altijd identiek is. Dat blijkt vooral uit de pijnlijk eerlijke en gevatte teksten van Curtis, die met enkele woorden een messcherpe observatie kon neerzetten. “We share a drink and step outside, an angry voice and one who cries.” Of natuurlijk: “When she’s clinging to the nearest passer-by, she’s lost control.” En de ultieme romantische beschrijving van het uitgaansleven: “To the centre of the city in the night, waiting for you.”

Unknown Pleasures is dus zonder twijfel een mijlpaal, door zijn compromisloos geluid, de bloedeerlijke teksten en de onverwoestbare songs. Mogelijk nog interessanter is de compilatie Substance uit 1992, waarop nummers uit de periode 77-80 zijn verzameld. Met Warsaw, Leaders of Men, Digital, Dead Souls en natuurlijk Transmission heb je een breder beeld van hun mogelijkheden, omdat ook Komakino, Novelty en These Days er op staan. Unknown Pleasures heeft dan weer een grotere eenheid in klank en gevoel, maar is net daardoor moeilijk te verdragen.

You may also like

This website uses cookies to improve your experience. We'll assume you're ok with this, but you can opt-out if you wish. Accept Read More